Ook (waar de vrijheid werd afgebroken)

Zwaluwenweg 28: vanmiddag zijn voor dit adres twee Stolpersteine onthuld.

Baruch Lopes de Leão Laguna werd geboren in Amsterdam op 16 februari 1864 uit het huwelijk van Salom Lopes de Leão Laguna en naaister Sara Marcus Kroese. Vanaf zijn tiende zit hij in het Portugees Israëlitisch jongens Weeshuis Aby Jetomim ( vader der wezen) aan de Jodenbreestraat 89 in Amsterdam dat hem vanwege zijn tekentalent naar het Quellinus stuurt, een befaamde Amsterdamse kunstnijverheidsschool. Hij kan dan decoratieschilder worden. Zijn ambities liggen daar echter niet en na een paar jaar stapt hij over naar de Rijksacademie van Beeldende Kunsten. Hij wordt kunstschilder. Op 17 maart 1898 trouwt Baruch in Amsterdam met Rose Asscher (Londen 31-5-1872), voorechtelijke dochter van Sophie Moses uit Den Haag en commissionair in diamanten Martinus Asscher uit Amsterdam. Uit het huwelijk van Rose en Baruch wordt in 1899 hun zoon Lodewijk geboren. Rond die tijd verhuist het gezinnetje naar het Gooi. In 1902 wordt in Laren hun tweede zoon geboren Martinus.

Zij kopen in 1931 voor 8000 gulden van de weduwe Blok-Dijkstra de door de aannemer/timmerman Wieger Kokje gebouwde villa “ Denny Hole” op Zwaluwenweg 26 (nu 28) in Blaricum waar ze de Larense architect H.C. Elzinga een atelier laten bijbouwen. In 1937 verongelukt hun zoon Martijn (motorongeluk). In 1943 worden ze gedwongen hun huis te verkopen aan het NSB gezin Hoekstra. Ze duiken onder en moeten meerdere keren een nieuw onderkomen vinden. Baruchs laatste adres was Pension de Hoeve, Hein Keverweg 1 in Laren. Daar was het hem te druk en hij vertrok weer. Net op tijd want op de laatste dag van die maand wordt daar een inval gedaan. Maar na negen dagen wordt ook hij verraden en aangehouden. Via Kamp Vught werd hij naar Auschwitz gedeporteerd en op 19 november 1943 vermoord. Rose Lopes de Leão Laguna -Asscher weet nog een korte tijd uit de handen van de nazi’s te blijven. Uiteindelijk werd ook zij op 18 januari 1944 opgepakt en overgebracht naar Amsterdam. Drie weken later, op 11 februari 1944 werd Rose ook in Auschwitz vermoord. Hun zoon Lodewijk (violist) overleefde de oorlog.

Baruch zijn harmonische kleurgebruik en evenwichtige posities trokken ieders aandacht. Zijn werk was enorm populair, maar Baruch had geen behoefte aan bekendheid. Hij exposeerde weinig, mede omdat zijn werk meestal direct werd verkocht. In 1916 kreeg hij voor een van zijn portretten een gouden medaille, uitgereikt door koningin Wilhelmina en in 1921 wederom, dit keer voor een portret van “een jonge violist”. Baruch heeft een groot oeuvre nagelaten. Veruit het meeste werk is in privé-bezit. Maar er hangt werk in het Joods Museum in Amsterdam en in het Singer te Laren.

Bron: Ron van den Berg:”1942: Blaricum, haar joodse inwoners en hoe het hen verging.”

Recent gelegd

Torenlaan 15 – 25 april 2025.

Zes keer verraad – zes Stolpersteine

Zwaluwenweg/Verbindingsweg: voor het voormalige Pension Refugium zijn vanmiddag zes Stolpersteine (struikelstenen) onthuld, alsmede een gedenktegel. Na verraad in juli 1943 zijn hier zes onderduikers weggehaald en korte tijd later in Sobibor vermoord.

Sylvia

Toen ze vijftien jaar geleden om medische reden als schoonheidsspecialiste niet verder kon, besloot Sylvia Melssen terug te gaan naar haar eigen creativiteit. In Gorcum zette ze tien jaar terug in een huurpand het concept Kunst bij Karel neer. Dat sloeg aan. Inmiddels verhuisd naar Laren was er ruimte en ook wel behoefte aan iets’wat dichterbij’ – en zo kwam ze in Blaricum terecht in de Dorpsstraat.

Wat is de doelstelling van Kunst bij Karel?
‘Zowel opgeleide als niet-opgeleide kunstenaars een platform geven. Ze kunnen hier maximaal drie maanden ‘staan’ en ook werken. Ze dragen een beetje bij aan de kosten en kunnen hun werk hier ook verkopen. Elke vier weken moeten ze hun werk hier door ander werk vervangen, zodat de bezoekers van de galerie steeds weer nieuw werk aantreffen.’

Werkt het concept van Kunst bij Karel?
‘Ja, er zijn voldoende kunstenaars die de weg hebben gevonden. Maar het is helaas wat stil in de ‘Nederlandse’ winkelstraat – ook in Blaricum. Maar ik weet uit mijn Gorkumse ervaring dat het tijd nodig heeft om bekend en zichtbaar te worden.’

Is het hier alleen kijken en kopen, of ook zelf doen?
‘Binnenkort komt hier een kunstschilderes boven ook les geven. Ja, aan zowel kinderen als aan volwassenen. En ook voor andere kunstuitingen – denk aan beeldhouwen en sieraden maken – heb ik mogelijkheden om lessen te gaan aanbieden. Ik denk dat dat heel interessant is en mooi kan worden, want het zijn bepaald hoog-gekwalificeerde kunstenaars.’

Kunst bij Karel, wat is daarvan de verklaring?
‘Haha, ’t klinkt lekker, een prettige alliteratie. En ’t is ook een naam die opvalt en blijft hangen.’

///

Koninklijke onderscheidingen

Deze week hebben drie dorpsgenoten een Koninklijke onderscheiding ontvangen. Dinsdag jl. is Arnold Kroon (links) benoemd tot Lid in de Orde van Oranje-Nassau, vandaag viel die eer te beurt aan Ingrid Staal-Sas en Henk Oort.

Arnold Kroon is ruim 35 jaar voor verschillende organisaties in het Gooi actief geweest als vrijwilliger. Ingrid ‘Stip’ Staal-Sas zet zich al 24 jaar in voor diverse instanties en (zorg) organisaties in Nederland. Henk Oort is een halve eeuw actief voor diverse Blaricumse verenigingen en organisaties.

R.I.P. Paus Franciscus

Gigi naar Rust Wat

Gigi van Es en haar echtgenoot topkok Sidney Schutte worden de nieuwe uitbaters van Rust Wat. Zij werkt bij PRL Horeca Investments B.V., eigenaar van o.a. Moeke Spijkstra, en hij heeft ondermeer het tweesterren-restaurant Spectrum in Amsterdam. De verandering zal per 1 juni ingaan met een wijziging van de naam in Rust Wat by Sidney Schutte, een nieuwe kaart en het gastvrouwschap van Gigi. Die over de kaart meldt dat een ster geen doel is, maar wel ‘een hoogwaardige Franse keuken met een Aziatisch accent’.

Presentatie Poppendokter

Dorpsgenote en schrijfster Bregje Rebergen hield vanmiddag in Kasteel Groenveld haar nieuwe en tweede thriller De Poppendokter ten doop. Het eerste exemplaar was voor Adeline van Overbeeke (officier van justitie en wat betreft de juridische aspecten een bekwaam adviseur én theebuurvrouw). De schrijfster werd geïnterviewd door haar redacteur, sprak zelf prijzende woorden richting haar ‘ambassadeurs’, hulptroepen en achtergestelde gezinsleden en wijdde zich vervolgens aan een signeersessie voor onder anderen aanwezige dorpsgenoten. Wie niet kon komen, heeft zaterdag a.s. een herkansing: dan is Bregje van 13:00 tot 15:00 uur in de Blaricumsche Boekhandel – mét signeerpen.

Aspergeblijheid

Chef Nicky Quarz van Bistrôt Chapeau.

Raadslid Ramona deed ’n dienstje mee

Hart voor Blaricum-raadslid Ramona Beemsterboer nam gisteren een kijkje achter de schermen van de samenleving: een draaide een dienst mee met de politie. Relaas: …

De weter van het verleden

Dorpsgenoot Frans Ruijter (die bijna alles weet van Blaricum en omgeving en heden en vooral verleden) neemt regelmatig groepen geïnteresseerden mee voor een historische dorpswandeling. Lopen, luisteren, vragen, luisteren, lopen, enz. Info HIER.

ZwabberRob

Rob Oudkerk (van ooit de ‘kutMarokkanen’ tegen burgemeester Cohen) wist het in 2017, na de TweedeKamer-verkiezingen wel: opheffen van de PvdA. Maar ‘wijsheid’ komt met de jaren. Nu vindt Rob: ‘Timmermans doet het heel erg goed. Hij moet premier van Nederland worden. Voor de PvdA.’

Screenshots uit De Telegraaf, 2017 en 2025.

En wat ook ter tafel kwam …

Ook dit jaar heeft Rotaryclub Blaricum-Centaurea het dorpshuis Blaercom bestemd als goed doel. De bijdragen bestaan niet alleen uit fysieke inspanningen (schilderen, tuinonderhoud), maar ook bij tijd en wijle een cheque. Vandaag overhandigde Centaureau-voorzitter Sanne Meijer aan Blaercom-voorzitter Dirk Jan Emmens een cheque met de opbrengst van de in september door Centaurea georganiseerde Pubquiz in Het Vitus. Het bedrag zal worden besteed aan de noodzakelijke vervanging van een aantal tafels en ander meubilair.

Deirdre

Deirdre van der Wolk is mede-eigenaar van Het Theater en ook vanuit die positie betrokken Blaricumse ondernemer. De noodkreet van de BOV (Blaricumse Ondernemers Vereniging) van eind december vorig jaar – ‘Doorgaan of opheffen?’ – heeft bij haar tot een soort ‘hands-on’-reactie geleid. Samen met een aantal andere ondernemers vormt ze nu een ondersteunende groep voor het huidige bestuur. De bedoeling is de BOV overeind te houden, van een nieuw bestuur te voorzien en weer nuttig en effectief te laten functioneren.

Wat is nu de stand van zaken bij de BOV?
‘De BOV is nog steeds zoekende naar vervanging van voorzitter, penningmeester en secretaris. In en na de laatste vergadering heeft zich een groepje gevormd dat zeker ad hoc wat diensten wil verlenen. De hoop is dat hier uiteindelijk nieuwe bestuursleden uit voortkomen, maar voor nu doen deze mensen alleen kleine afgebakende taken. Ook positief is dat ledenaantal groeit.’

Welke functie met welke toegevoegde waarde kan de BOV anno nu nog hebben?
‘De BOV kan in gesprekken met de gemeente, over bijvoorbeeld de verkeersplannen in het centrum van het Dorp, een effectieve spreekbuis zijn – beter dan iedere ondernemer voor zich. Daarnaast kunnen ondernemers elkaar leren kennen via de BOV en elkaar ondersteunen, bij elkaar diensten en goederen afnemen. Ook kan de BOV initiatieven van ondernemers die voor iedereen helpend zijn (denk aan een straatfeest) financieel of praktisch ondersteunen. De hoop is dat de ondernemers in de Meent en Bijvanck ook aansluiting vinden via de BOV.’

Wie gaat wat doen en wat is er nog aanvullend nodig? Wat ga jij doen?
‘Wie wat precies gaat doen is nog niet helemaal duidelijk. In ieder geval blijft Djelko van Es voorzitter tot 2026. Het nieuw gevormde groepje moet nog bij elkaar komen om verder te praten. Ik heb inmiddels een bijdragen geleverd aan de recente nieuwsbrief, ook omdat de communicatie tussen leden en bestuur wel wat kon en kan worden verbeterd. Ook de uitstraling van de BOV heb ik een duwtje gegeven en het motto toegevoegd Alleen ga je sneller, samen kom je verder.’

///